Transcript
Automatisch gegenereerd transcript — vrij te citeren met bronvermelding naar wabliefteru.be.
Hey. Nee. Ik wil anders beginnen. Hey. Hey. Hey. Hey. Hallo. En een gelukkig nieuwjaar, jongens. 2023 is begonnen. We zijn terug. Hey. Het is jammer dat Yorrick precies niet veel goed gedaan heeft. Een kleine disclaimer. Parkeerskiel is erbij, Yorrick. Parkeerstonnen. Alles is hier al veel te laat aan het gaan. We hebben Yorrick naar boven moeten duwen. We moesten Yorrick naar boven duwen, want... Ik ga het gewoon zeggen, we hebben deze aflevering nog voor de kerstdagen opgenomen. Omdat een deel van onze... De eerste week van januari nog op congé was. Maar we wilden ook geen aflevering laten vallen voor jullie, dus... Stel dat we even het raam opendoen, want de sfeer kan gaan vliegen. Ik ben gewoon transparant naar onze luisteraars toe. Dus als er shit is gebeurd over de komende weken... Ben jij transparant? Zo begint het jaar al. Dus, oké. Mary... En jongens, wat zijn jullie voornemens? Eigenlijk, ja. Goeie idee, laten we... Meer fitness is de standaard. Nee, dat wil ik niet. Dat is een goeie idee. Ja, Yorrick. Mijn goeie voornemen is wat minder met de suiker. Vooral in de koffie. Ja. Ik vind dat ik goed bezig ben. Ik ga niks spijnen. Voilà. Dat vind ik goed. Een goeie voornemen. Nog langere afleveringen. Nog langer? Ik had nog drie uur. Uw doel is om Alexander echt in slaap te krijgen. Gewoon dat hij knock-out is. Ja, het is gebeurd. Het is gebeurd, eindelijk. Ik ben heel benieuwd. Deze aflevering nemen we eigenlijk direct op na de aflevering van China, als je die nog kunt herinneren. Dus we hebben zelfs nog de kerstaflevering ook nog niet opgenomen. Dat is echt out of sync. Dus als er shit is gebeurd tijdens de kerstaflevering waar we nu niet over praten... Dat kan, hè. Dan hoor je dat volgende week. Je weet dat nooit. Ik ben alleen ineens. Dan heb je altijd deze aflevering nog. Ik wil iedereen alvast bedanken voor de Discord. Dat is heel leuk, de voorbije week met jullie. Dat vind ik heel grappig. Wie weet zit daar niemand in. We hebben vier. We zullen wel zien. Alhoewel, jij hebt er al in gezeten. Ik was bezig met de app, want je moet blijkbaar een app downloaden. Ja. Soms ben je echt 50, hè. Ja, maar ik kende dat niet en ik was ermee bezig. En dan moest ik op het werk iets doen en dan was dat weg. Dan heb ik daar niet verder kunnen zitten. Het neemt me aan gedachten om dat nog, zelfs morgen, te doen. Hilarisch. We gaan beginnen, zoals altijd, met updates. Maar ik weet niet of er updates zijn. Update niet, maar wel een hoss. We hebben natuurlijk wel een hassle. En ook een jingle daarvoor. Floep. Vloep, vloep, Hasselhoff weet je. Vallasse, zeg het. Spill it. Dat was een beetje in vervolg van wat ik de vorige keer zei. Dus dat moet je weer herhalen, want dat is al vier weken geleden. David Hasselhoff stond in de Guinness Book of World Records met de world's most watched man on television. Maar ik moest dat record dan afgeven. De hof staat wel nog in de Guinness boek. Weet je met wat? Nee. Dat zou je nooit kunnen raden, maar probeer het toch maar. Het heeft niks met tv te maken. Geef dan een hint in welke richting. Straks de jeansbroek. Kermis voor. What the fuck? De meeste eendjes op de kermis. Langs op een attractie gezeten. Nee, dat zie ik. Hij zal dat niet doen. De meeste voorwijven binnengedraaid. De meeste oliebollen gegeten. De meeste depictions op kermisattracties. Van die lelijke tekeningen of zo. De meeste oliebollen gegeten. Nee. Zijn record is de hoogste reverse bungee. Dus dat je wordt afgeschoten. Op de voordel is het een bal. Ik weet niet of hij in een bal zit of dat hij aan zichzelf werd gebudgeteerd, maar er werd 70 meter gecatabuleerd en dat record staat nog altijd. 70 meter? Dat is bijna zover als de Chinese muur lang is. 230... We hadden afgesproken dat we daar niet meer over gingen praten. Dat is 230 feet. Dat is van Jaart. 230 feet is dat zoiets, hè? 75 of zo? Ja, zeventig. Ik moet dat wel opgezocht hebben, want ik had hier helemaal vies staan. Of ik ben natuurlijk de enige die dat wist. Je zou het wel opgezocht hebben. Ja, ik zou het wel weten. Oké, interessant. Cool. Hij heeft wel een record. De has. Voor de rest geen updates en ook natuurlijk op het einde van de aflevering geen call-outs, want die hebben we allemaal al gedaan in afleveringen van China. Maar volgende week gaan we dat wel nog eens doen, dus als je iets te zeggen hebt… Dus als je iets te zeggen hebt en je wilt de eerste van het jaar zijn, dan is het het moment nu. Ja, niet nu, maar volgende week. Aanstaande dinsdag. Of op de Discord. Of op de Discord. Maar dan moeten we daar nog over praten. Oké. Goed. Jongens, het is aan mij voor het jaar te starten. Ik vind dat wel leuk. Ik heb dat zeker niet uitgeteld. Eerst ineens. Wat? Dat is echt kwaad. Dat is echt kwaad. What the fuck? Ik dacht, ik ga nog eens terug naar het meer leerrijke, maar ik heb toch nog een beetje sensatie erin gekregen. Dus ik ben benieuwd hoe lang het duurt voordat jullie weten waarover het gaat gaan. Het is een beetje weer storytime, dus ik heb er wel vragen in gekregen, maar onderbreek gerust als je vragen hebt. Je weet wanneer hij zal dat verhaaltje vertellen, hè? Wanneer? Voor slap. Is ook een beetje zo, hè. Alexander, ik zal je wel wakker houden. Het is goed. Allright, het is het jaar 1990 in Griswold, Connecticut. Dat is niet waar? Nee, niet mijn verhaal. Het is 2023 in Goruit. Dat begint al. Eén zin. Eén zin. Eén zin. Dat je liegt. Dat is waar. Oké, sorry. In mijn verhaal is het het jaar 1990 in Griswold, Connecticut. En ook in mijn verhaal speelt een groepje kinderen in de buurt van een steengroeve. Ze ontaarden tijdens het spelen een reeks van ongemarkeerde graven. Het begint al. Gaaf. Goed als de film. Het wordt al een beetje luguber. Een jongen liep naar huis om het zijn moeder te vertellen, die eerst sceptisch was, maar toen hij de jongen een schedel liet zien, dan geloofde ze hem wel. Dat was van, oké, ga voor de goodies. Nee, nee. Zou kunnen, hè? Ik dacht er ook aan. Omdat dit Griswold Connecticut was in 1990, dacht de politie aanvankelijk dat de graven het werk waren van een plaatselijke seriemoordenaar genaamd Michael Ross. En ze zetten het gebied af als plazeriet. Het gaat niet over een seriemoordenaar. Dat is al goed. Dan distanciëren we ons al van de andere hoop van podcasts. Ik hoop dat ik maar drie lijnen zie bewegen, Jeroen. Wacht, ik zal wat naar beneden scrollen. Dan zie je er vier. Oké, ik heb stress. Sorry voor dit. Goed opgelet. Het is leuk dat we het jaar beginnen en dat je mee in dooghoudt, omdat ik aan het lezen… Omdat jij veel shaggert. Oh my god. Nee, ik vind dat wel... Sorry, ik wou even... Nee, dat is goed. Houd dat maar in de ogen. Als er iets niet juist is... Ik ben er niet in aan het zitten. Als je flatlaat... Het was een diabetespetje, guys. Die humor verandert toch niet. Zelfs niet met de jaren. Goed. Dus ze zetten het gebied af als plaatsdelict. Maar de bruine, rottende botten bleken meer dan een eeuw oud te zijn. De archeoloog van de staat Connecticut, Nick Bellantoni, stelde al snel vast dat de heuvel een boerenkerkhof was uit het koloniale tijdperk in New England. Want New England staat eigenlijk vol met zulke namen… Civilisatie? Nee. Slavernij? Nee, nog vroeger. Het is echt zo'n koloniaal tijdperk. Ja, inderdaad. New England staat vol met zulke naamloze graven. En de 29 graven waren typisch voor de jaren 1700 en 1800. Dus de 18e en 19e eeuw. Wat? Dat is niet typisch? Nee, typisch. De doden, waaronder veel kinderen, werden in eenvoudige houten kisten begraven, zonder sieraden of zelfs kleding, hun armen rustend naast hun zijde of gekruist over hun borst. Behalve bij graf nummer 4. Jongens, wat kan er speciaal zijn geweest aan graf nummer 4? Gewoon even speculeren. Geen handen. Er is iets speciaals. Geen handen, zegt ze. Dat was leeg. Dat was een hoge functionaris met die welen en graf. Shit. Het is nog specialer, vind ik. Bel Antoni was al geïnstr... Oh my god, ik kan al niet meer babbelen en het jaar is nog maar juist begonnen. Bel Antonio was al geïnteresseerd in het graf voordat de opgraving begon. Het was één van de twee stenen crypten op de begraafplaats. De rest was allemaal gewoon onder zand. De archeoloog en zijn team schraapten aarde weg met schoppen en vervolgens met borstels en bamboehauwelen. Dat vond ik speciaal. Toen wil Antoni de eerste van de kolonie. Opmerkelijk. Ik had dat gewoon nooit van gehoord, dat ze bamboe gebruikten om zandwichten te kloppen. Waarachter, Maarten? Van bamboe halen. Van bamboe gemaakt. Ja. Voila. Of ik wel het handvat van. Dat is toch gewoon alsof er een borstel van een houten handvat is gemaakt? Ja. En dan van bamboe. Ik dacht dat ze dat leerden met die bamboe. Heb jij ooit runescape gespeeld? Een bamboepiekex bestaat niet. Ik zou het handvatten. Ja, dat kan wel. Oké. Dan is het niet meer zo speciaal. Voor mij en Yorrick zijn vooral dat iemand met een bamboestok zo recent ontwikkeld heeft. Echt speciaal. Slap, slap. Toen Bellantoni de eerste van de grote platte rotsen die het dak vormde optilde, ontdekte hij de resten van een roodgeverfde doodskist en een paar skilletvoeten. Ze lagen in perfecte anatomische positie. Maar toen hij de volgende steen opdeelde, zag Bellantoni dat de rest van het individu volledig was herschikt. Het skelet was onthoofd en de schedel- en dijbeenderen rustten bovenop de ribben en ruggengraat. Het leek op een schedel- en kruisbeendermotief. Een Jolly Roger. Wat is een Jolly Roger, Alex Vanzini? Een Jolly Roger. Doen we ook. Een Jolly Roger? Als ik je zeg waar dat op heet... Zeg het nog eens. Een schedel in kruisbeender motief. Een Jolly Roger. Dat is zo'n schedel, zo'n piratending. Een piratenvlag? Een piratenvlag, ja. Dat heette een Jolly Roger. Wist je al dat? Ja. Dat zal wel. Dat is een makkelijk naam. Je zou het nooit weten. Speciaal, hè. Oké. In de context wel, denk ik. Anders misschien niet. Wist je dat al? Latere analyses toonden aan dat de onthoofding samen met andere verwondingen, waaronder ribbreuken, ongeveer vijf jaar na de dood plaatsvond. Iemand had ook de kist vernield. De andere skeletten in de grindheuvel werden verpakt voor herbegraving, behalve JB, zoals het mannelijke skelet uit de jaren 1830 werd genoemd, vanwege de initialen die met kopere spijkers op het kistdeksel waren getimmerd. Ze hebben kunnen dateren van welk jaar hij was. En JB. Speciaal hé. Hij werd verscheept naar het National Museum of Health and Medicine in Washington D.C. voor verdere studie. Ondertussen begon Bellantoni te netwerken. Hij nodigde archeologen en historici uit om de opgravingen te bezichtigen. Eenvoudig vandalisme leek onwaarschijnlijk en diefstal ook niet, gezien het gebrek aan kostbaarheden op de begraafplaats. Maar jongens, wat was hier aan de hand? Wat denken jullie? Theorieën? Goeie theorie. Vampieren of heksvervolging. Dat vind ik goed. Ik heb niks beter dan dat. Ik stem op Stéphane zijn theorie. En jij? Wat denk je? Denk jij dat meer zoiets als... Wel, nee. Iets met piraterij of zo, of iets? Zoiets in de naart van een soort van wraakdingen of zo? Kan. Iets in die kanteen. Ik ga het nog niet prijsgeven, ik ga eerst nog een ander verhaaltje vertellen. We gaan terug in de tijd. De dorpelingen van Exeter, Rhode Island, wisten dat de boer George Brown een probleem had. Eerst bezweek zijn vrouw... Nee, het is G. Het is G-B. Het is niet daar. Het is ook op een andere plek. Jorges. Zou het kennen, mannen? Exeter, Rhode Island, zei ik. Exeter, Rhode Island. Het kan allemaal. Het kan niet. Het is niet. Eerst bezweek zijn vrouw, Mary Brown, in 1883 aan een mysterieuze ziekte. Zes maanden later werden ook zijn 20-jarige dochter Mary, Olive Brown, ziek en stierf. En in 1892, bijna tien jaar later, werden ook zijn twee overgebleven kinderen ziek. Zijn zoon Edwin en zijn dochter Mercy. Welke ziekte? Welk jaar zijn we? 1883, 1883. Amerika. Amerika. Cholera. Nee. De pist. De pist. Nee. TBC. Weet je wat, Stephan? Tuberculose. TBC. Ik had lijk. Tuberculose. Ik ben daar ooit voor op school getest moeten worden, omdat iemand op reis was geweest en hij had dat meegepakt. Echt? Echt? En heel de school moest je testen. Oeh, jij is spannend vooral. Ik heb altijd al geweten dat jij getest werd. Tuberculose. Ik heb wel een grappige anekdote. Ik was toen wel een beetje een kleine bad boy. Dat is wel een beetje... Dat is ook zo'n kleine... Een beetje bad boy. Ik heb iets gedaan waar ik Nadine heel veel spuit van had. We hadden die spuit gekregen. Blijkbaar is dat als je arm rood wordt of je plik de rond rood wordt, dan zou het tuberculose hebben. Die spuit had ik met een lepel op die plik zitten kloppen, dat hij rood werd. We vroegen hoe het ging. Hij moest op controle gaan en ik had megaveel stress. Die gaan keihard denken dat ik tubeke lol heb, maar ik wil dat helemaal niet. Oh my god, what the fuck vertel je nu? Bad boys, bad boys. Dus ze hebben zo'n test gedaan. Ik ga het daar ook nog over hebben vandaag zelfs. Over dat spuitje, maar dat komt nog. Wel cool, ja. Zot. Ik wist niet dat het zo dicht bij ons ging staan. Tuberculose, daar hebben wij niks mee te maken, maar jij hebt het gehad, blijkbaar. Nee, tuberculose. Allee, mijn naam. Tuberculose is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door de bacterie Mycobacterium tuberculosis. Een beetje wetenschappelijk. De bacterie tast meestal de longen aan, maar kan ook andere delen van het lichaam beschadigen, zoals de hersenen en de nieren. Verklaarde. TBC wordt via de lucht verspreid wanneer een besmet persoon hoest, niest of praat en kan van persoon tot persoon worden overgedragen. Symptomen van TB zijn aan houdende hoest, pijn op de borst, koorts, nachtelijk zweten en gewichtsverlies en in sommige gevallen kan de bacterie leiden tot een soort longontsteking. Miljaren tuberculose genaamd. die levenbedreigend kan zijn. In dit geval begint de persoon ook bloed op te hoesten. Dat kennen we. Dat... Dat... Dat... Dat... Dat... Dat... Dat... Dat... Dat... Dat beeld... Nee, nee, nee. Zo hoest je altijd al bloed. Dat klinkt zo verkeerd. Dat beeld kent jij, van... Zo'n zakdoek, zo. Voilà. Het klassieke moment in de film dat je weet... Ah, shit. Die gaat dood. Die gaat dood. Die werken los, hè. Ja. Het is zover. Ik ken jullie ook misschien de volksmondnaam van tuberculose, maar in die tijd vooral. Nu zeggen ze dat niet meer. Je gaat dat ook wel hebben gehoord. Misschien dat je het weet. Nee? Niks? Je hebt een tip? Het is echt… Ja. Goed. De term, puntje, puntje, puntje, werd ooit gebruikt om tuberculose te beschrijven omdat men geloofde dat de bacteriën het lichaam van binnenuit verteerden. Gangrene. Nee. Nee? Nee. Consumptie. Oh nee. Oh nee. Consumptie. We hadden denk ik aan consumptiebonnetjes. Een bonnetje voor tuberculosebonnetjes. Nee. Dus, ja, verteren van binnenuit. Consumptie. Consumption. Zo noemden ze dat. He's got consumption. Als eerste. Als eerste. Weet je wie als eerste die ziekte heeft ontdekt? Wat? Die tuberculose. Wie als eerste die ziekte heeft ontdekt. Wie? Kutloze, meneer Kutloze. Hubert. Hubert Kutloze. Joep. Ongelooflijk. Dus de term werd gebruikt omdat mensen het lichaam van binnenuit verteerden. En daarom werd de ziekte ook soms wel de wegkwijnende ziekte of de witte pest genoemd. Veel aardige pest. Omdat iemand erdoor weg kwijnt en mager en bleek. Zijn jullie gevaccineerd voor tuberculose? Ik denk dat niet. Ah, wel. Misschien ooit wel. Ze zijn niet gewoon die standaardvaccinaties in België? Nee. Voor naar Azië te gaan? Voor op reis te gaan, dan heb je dat soms. Ja, ik heb dat wel gehad, denk ik. Dat kan. Ik niet, want ik ga nooit op reis. En voilà. Kan, hè. Ze doen dat in de landen waar ze dat hebben. En hepatitis en al die bazaren. Alright, terug naar ons verhaaltje. De 17-jarige Edwin werd eerst ziek en het leek erop dat hij ook eerst ging sterven. Maar toen werd zijn 19-jarige zus Mercy ook ziek en ging snel achteruit en stierf op maar een paar weken tijd. Toen bleef enkel Edwin en zijn vader George nog over. De plaatselijke dokter vertelde George dat consumptie zijn familie thuis hadden, maar de boeren van Exeter hadden een andere verklaring. Op een koude namiddag in maart 1892 betrat een groep mannen de begraafplaats van Exeter. Ze begonnen de lichamen van George Browns vrouw en twee dochters op te graven. Ze waren tot de conclusie gekomen dat een van de overledenen s'nachts het graf verliet om het leven uit haar familieleden te zuigen. Dus, waarover gaat het dan? Geesten? Nee, Stephan? Vampieren. Ja, je hebt het al gezegd. Heel goed. Hij zet er een boek op. Ik ook, want ik zei dat ik mee zou gaan met Stephan. Dat is toch waar? Applaus. Applaus voor mij en Stephan. Hij heeft gepiggybacked, maar dat maakt niet uit. Het gaat inderdaad een beetje over vampieren. Cool. Wat weten jullie over vampieren? Gewoon even een toets van... Ik ga niet heel hard in detail, ik ga meer over de echte vampieren praten, niet over de... De echte vampieren? Ja, de echte. De echte vampieren of hetgeen dat echt is gebeurd rond vampieren en niet hetgeen dat in boeken en films te zien is. Want dit is echt gebeurd, wat ik nu vertel. Van het echte weet ik niks, denk ik. Dat ga ik over vertellen, dat is goed. Dat valt goed mee dan. Kun je daar eerst op de Dracula, Transylvanië, knuffelhok, houden de staal… Dat is ook zo van die graven. Waarom is er echt zo van die hekken rond, zo traaljes rond? Een van de interessantste dingen aan vampierlore vind ik dat ze je huis niet binnen mogen, tenzij je je uitnodigt. Het zou dan zo zijn dat als ik vampier zou zijn en ik kom hier aan, en ik bel aan en Talitha doet open, en ze zegt niet kom binnen, dan mag je niet binnen. Dan zou ik magisch gelimmerd zijn om binnen te komen en zou je veilig zijn. Dat vind ik een van de interessantste dingen aan vampierlore. Het gooit de serie Dracula op Netflix in, van dezelfde makers van Sherlock. De tweede aflevering gaat er bijna uitsluitend over dat er iemand gevlucht is voor Dracula en zich opsluit in een klooster met nonnen. Die nonnen weten van het bestaan van Dracula af en hoe ze hem moeten beschermen. Dus die weten ook, je mag die niet uitnodigen. En heel die aflevering gaat over de spanning van Dracula probeert daar binnen te geraken, maar mag niet binnen omdat hij niet uitgenodigd wordt. Maar gebruikt heel veel van die mentale trucjes ook en soort van, ja, hypnozen is dat niet, maar zo van die dingen, om te proberen ervoor te zorgen dat iemand hem toch uitnodigt in dat klooster. Hele spannende... Het duurt zo'n anderhalf uur, want al die afleveringen zijn zo'n anderhalf uur het stuk. Dat zijn drie afleveringen. En ja, dat was echt... Toen is echt dat begrip helemaal ten volle. Oké, maar ik ga het dus niet hebben over de vampieren uit de boeken, maar over... The real ones. The real ones in New England, inderdaad. De mannen onderzochten eerst de lichamen van Mrs. Brown en de oudste overleden dochter, Mary. Ze vonden dat ze behoorlijk in staat van ontbinding waren en begonnen met het opgraven van Mercy Brown. Langzaam schepten ze diep in Mercy's graf. Toen ze het lijk bereikte, deinse ze plotseling terug van schrik. Mercy, die inmiddels al meer dan twee maanden begraven lag, leek merkwaardig goed bewaard gebleven. Het leek alsof haar nagels en haar haar waren gegroeid en bij het doorprikken van haar huid verschenen zelfs nog steeds druppels bloed. Het hart van de vermoedelijke vampier werd verwijderd en verbrand op een nabijgelegen rots en de as werd toegevoegd aan het medicijn van haar broer Edwin. Maar waarom? Noemden ze dat dan alle vampieren? Of vonden ze dat gewoon een raar gebeurtenis? Nee, ze hebben dat nooit vampieren genoemd. Nee, nee, nee. Nee. Maar het is wel… De origin. Voilà, het is een beetje de origin, ja. Denken jullie dat dat gehelpt heeft voor broer Irwin? Gehelpt? Heeft dat gehelpt? Wat zei je? Gehelpt? Is geholpen. Nog niet, toch? Wat zei ik? Wat zei je? Toch gehelpt? Wat zei ik? Gehelpt? Heeft hij toch gehelpt? Denken jullie dat dat geholpen heeft voor broer Edwin? Ik denk het wel. Hij heeft dat zeker gehelpt. As in medicijn te doen? Wel denk ik. Nee jongen, hij is twee maanden later ook gestorven aan consumptie. Ik had ook gedenkt dat hij dat zou doen. Hebben jullie een verklaring voor het lijk van Mercy? Twee maanden al begraven, nog altijd niet aan het ontbinden. Nagels en haar waren gegroeid. Ja, konden ze dat bewijzen? Je zag het. Het was echt iets. Ja, bewijzen. Je zag dat gewoon. Ik denk dat hij een bepaalde samenstelling... Dat hij haar lichaam een soort afwijking had, waardoor het niet in ontbinding ging. Dat hij natuurlijk mumificeerde. Had gekunnen, ja. De grond er rond of zo. Zoals er mensen zijn die dat zo... Er zijn mensen die een soort brouwerij in hun lichaam hebben. Echt? Dat is een verhaal van iemand die werd tegengehouden door de flikken. En hij moest blazen en hij had zo 10.000 bron in zijn bloed. Hij wilde stoppen, maar hij zwoor echt dat hij niet gedronken had. Die zweerde hij echt. En dan heeft hij dat onderzocht en hij bleek dat hij lichamelijke afwijkingen had, wat zorgde voor een soort brouwerij in zijn lichaam, dat hij constant alcohol aanmaakte, of het alcoholproces Dat is niet de reden waarom jij constant naar alcohol stinkt. Jawel. Jij hebt dat ook. Dus mijn antwoord is genetische afwijking. Andere theorieën? Moerassige grond of zo, dat hij goed bewaard. Maar ja, die anderen daarnaast niet dan. Nee. Die lagen dan in de hemelgrond. Ze hebben die twee anderen... Dat is daarnaast, hè. Dat is dezelfde plot, hè. Ja, dezelfde plot, dezelfde heuvel. Ja, moeder en dochter waren wel tien jaar voordien gestorven. Dat is niet op dezelfde moment gestorven. Dus die waren wel al tien jaar geleden. Dat groeien van die dingen, dat is raar. Dat kan ik niet verklaren. Ja, maar was dat echt zo of niet? Ja, dat is echt zo. Ik heb hier de verklaringen. Wat wacht je dan aan ons? Wij weten dat niet, maar sorry. Ik wist niet dat er dan echt een genetisch ding is, maar dat er misschien toch nog iets is waar die dingen nog... aanwakkerd of zo, of dat daar iets gebeurt of iets in de grond zit. Ik zit heel dicht in de buurt. Mensen lijden aan wakkeritis. Nee, maar dat er gewoon... Hoe moet ik dat zeggen? Maar ik bedoel... Ja, dat er een bepaald ding is. Gewoon die uitleg... Er is een ding. Er is een ding dat ervoor zorgt dat dat nog gebeurt. Je hebt Xe helemaal gelijk. Er was een ding. Ik denk iets wat niet bij haar zelf ligt, maar aan de omgeving of aan de... Ik heb een stukje hier gewoon niet... Sorry, maar ik kan het niet zeggen. Dit is veertig jaar. Het kan zijn dat er nog een deeltje van de uitleg volgende week komt. Het deeltje van de uitleg staat nog op Diepel, sorry. Nee, sorry. Je zit alle drie er. Eigenlijk zit Stephan nog het dichtst in. Ik sluit mij aan bij Stephan. Als ik het ga zeggen voor al één ding, ga je het redelijk logisch vinden. Mercy was begrijp... Oh my god. Mercy was begraven tijdens de wintermaanden, wanneer het vriest. Dus de grond was gewoon één grote vriezer, waardoor ze gewoon niet begint te ontbinden. Er ligt een lijk in de vriezer en dat begint ook niet te ontbinden. Dus daarom was ze niet ontbonden. Maar... Leer maar. De nagels en het haar, dat is ook wel een dat ik... Wel is dat gehoord, maar bij mij viel de frang ook niet totdat ik het teruglas. Als je dood bent, dan krimpt je huid, waardoor je haar en je nagels gewoon groter lijken. Omdat alles naar achteren trekt. Lijken. En dan het bloed in haar hart. Ik heb hier geschreven het bloed en daar stopt mijn zin. Zou ook bevloren zijn geweest? Nee, het was iets met tuberculose. begraven worden en niet beginnen te ontbinden of zoiets, kan dat zijn dat je bloed terug, dat stoot eerst, dat het terug vloeibaar wordt. En daarom hadden sommige van die lijken ook zelfs bloed rond hun mond. Ja, en waardoor dat mensen nog harder dachten. Vampierenlegenden en zo. Voilà, en daar komt het vandaan. We gaan even terug naar het andere, want deze is dan afgerond, we weten wat er is gebeurd. Drie decennia nadat JB's graf werd ontdekt, blijft dat ook het enige intacte archeologische opgraving of aanwijzing voor de angst die de regio van New England overspoelde. Historici en dokters hebben al 80 soortgelijke opgravingen ontdekt in brieven en nieuwsartikelen uit die tijden. Maar hoewel wetenschappers vandaag de dag nog moeite hebben om de vampierpaniek te verklaren, zijn ze het eens over één belangrijk detail. De publieke hysterie vond bijna altijd plaats in het midden van een wilde tuberculose-uitbraak. Dus het gaat eigenlijk over de New England Vampire Panic. Zo heet ook het Wikipedia-artikel. Ze hebben er maar één graf van teruggevonden, maar ze hebben 80 brieven, nieuwsartikelen en doktersaantekeningen over dat dat ook is gebeurd, dus ze hebben wel veel info. De tests van het Medisch Museum wezen uiteindelijk uit dat JB ook leed aan tuberculose of een longziekte die er sterk op leek. Gewoonlijk kreeg een familie op het platteland de slopende ziekte en hoewel ze vaak de standaard medische diagnose wel kregen, stelden de overlevenden, de vroege slachtoffers, als vampieren verantwoordelijk voor het azen op familieleden die vervolgens ziek werden. Dus ze geloofden echt dat, omdat dat in een hele familie verspreidt, dat was ook in de lucht, dus iedereen kreeg dat ook, dat kon ook een beetje dormant zijn, waardoor je dat wel hebt, maar dat dat niet direct, zoals Edwin en Mercy, waar Edwin eerst heel ziek van leek, maar dat het een beetje niet in de missie zelfs ging, een beetje beter werd, en dan ineens de zus, dat heel snel ziek en heel snel gestorven. Dus ze dachten echt van, ja, dat is... boze geesten en meestal is het dan een familielid die gestorven was en terugkwam om het levensenergie uit te zuigen uit de andere familieleden. Waarom had je zo'n fancy graf, JB? Om dat aan te tonen, van deze vampier. Ze hebben die dus ook onthoofd en dan die botten zo gelegd. Hij had wel een mooie graf in een steenhuis. Nee, niet mooi. Ze hebben daar gewoon steen opgelegd. Ze hebben daar stenen rotsen opgelegd om te zorgen dat hij er niet uitkwam. Nee, dat was het enige. Stenenbedekte dingen. Steen. Steen. Maar hij had ook mooie letters op zijn ding. Nee, niet mooie letters. Ze hebben er gewoon... Kopere nagels. Ja, nagels ingeslagen. Ze hebben die roodgeverfde kisten en dan JB erop geslagen met koperen nagels. Ik snap het niet, want koper is veel geld waard nu. Ja. Het is eigenlijk toch een beetje chic, hè? Toch finsch. Ik heb daar nog wel wat details van hoe dat dan nog gebeurde, want de details van vampieropgravingen variëren echt heel sterk. In veel gevallen deden alleen familie en buren mee. Maar soms stemden ook stadsbestuurders over de zaak of gaven artsen en geestelijken zelfs hun zegen of deden zelfs mee aan de opgraving. Sommige gemeenschappen in Maine en Plymouth, Massachusetts, kozen ervoor om de opgegraven vampier gewoon om te draaien in het graf en het daarbij te laten. Dus dat was al genoeg, omdat ze dan dachten van als die nou… wakker wordt, dan gaat hij zichzelf uitgraven. Naar beneden. Naar beneden. En niet naar boven. Dat zou kunnen, hè. Dat is heel slim. Dat zou kunnen. Ja, heel slim. Maar na één en acht gaat die vamp hier ook zoiets hebben... Oei, ik zie een verkeerde kent aan het uitgraven. Ja, want dat is de clue. Dan komt hij er geen einde aan. Dat is ook maar precies iets doen om maar iets te doen, vind ik. Maar er is meer. In Connecticut, Rhode Island en Vermont verbranden men echter vaak het hart van de doden en inhaleerden soms zelfs de rook als remedie. Ik denk dat het uitgesproken wordt als Connecticut. Connecticut. Ook in Europa varieerde het opgravingsprotocol per regio. Sommigen onthoofden verdachte vampierenlichamen, terwijl anderen hun voeten met doornen vastbonden. Dat was meer in Transylvanië, zeker? Vaak werden deze rituelen geheim met lantaarns verlichte zaken. Maar, vooral in Vermont, konden ze heel openbaar zijn. Zelfs feestelijk. Een vampierhart werd naar verluidt in brand gestoken op het stadsplein van Woodstock, Vermont, in 1830. Woodstock? Ze maakten daar een volledig feest van. Groot gelijk. Ja, en... In sommige gevallen sloegen ze ook de lijken vast in de kist met houten staken. Daar kwamen die dingen vandaan. Wow, dat is echt zo de origins van... Wat doet mij zo aan het denken aan die film met David Bowie? Wacht, Nick, wacht. Die heeft vampirefilms, hè. Ja? Dat zal er niet... Dat is zo'n mega... Ja, maar ook niet met een foto. Ik heb die vroeger op de VD gehad. Vampires of zo. Zijn die aan het opzoeken, Stephan? Ja. Zoek het op. Call of Hunger. Horror-fantasyfilm. David Bowie. Moet ik zien? Dat waren er meerdere. Dat was een trilogie of zo. Je bent onze wandelende filmbibliotheek. Wist ik niet. Ja, maar hij heeft echt van die zieke, zotte Asian weapons. Echt van die soort speren en pijl. 1983. En dan zo'n houten dingen ook. Dat is wel heel goed. Maar ik denk wel dat dat nog tender is als dat. Blade. Ik denk aan Blade. Dat is niet met David Bowie. Nee, dat is met William Taylor. Blade. Nee, en Bram Stoker, het is niet bewezen, maar ze zouden in zijn notities krantenartikels hebben teruggevonden over Mercy Brown en de opgravingen rond Mercy Brown. Wat ik over verteld heb. Voordat zijn boek uitkwam. zijn boek Dracula. Ja. Dracula. Dracula. Dus het waren geen echte vampieren, maar ze leden wel aan TB. En nu kan ik even een pauze pakken, want nu zitten we in de helft. Hand op. Wat doen we? Oké jongens, dat was het over de vampieren in New England. Maar… Wat gaat het over de vampieren in? Wat? Nee, ik ga het niet meer over vampieren hebben, maar ik ga eigenlijk een beetje dieper ingaan op die tuberculose, want ik heb daar tijdens mijn research nog wel een goed verhaal over gevonden. Reach out. Dat is als je eerst katholiek bent en dan word je infidel, ongelooflijk. En dan ga je terug naar katholiek, dat is re-church. Voila. Kijk, maar daar ga ik het niet over. Nee, oké. Berlijn 1890. Artsen verzamelen zich in de lobby van een theater en ze zijn gekomen om geschiedenisgeschreven te zien worden. Kaartjes zijn haast niet te krijgen, maar één Britse arts die ook schrijft en daar is voor een Londense krant, smeekt wel om een plaatje. Wanneer hij er geen krijgt, probeert hij eerst om koperij en daarna om stiekem langs de zaalwachters te komen. maar beide pogingen mislukken. De deuren gaan dicht en hij geeft het op. Hebben jullie enig idee over wie ik het heb? Over wie? Ja. O, ik dacht dat je ging vragen over wat hij binnen had. 1890. 1890. Een Britse arts die ook schrijft. Dr. Watson. Hallo. Als ik nu ga zeggen dat ze hem dicht in de buurt zitten, maar totaal iets absurd zegt, want dat is een fictief personage en ik heb het over iets echt. Kun jij bewijzen? Ja. Hoezo? Er is geen enkel dokter in het Britse geschiedenis die... Oh my god. Sir Arthur Conan Doyle. Dank je wel, Stephan. Het gaat over Sir Arthur Conan Doyle. Zie, ik ben in de buurt. Oké, Arthur Conan Doyle blijft buiten staan, maar binnen begint de grote Duitse wetenschapper Robert Koch zijn geneesmiddel tegen tuberculose te demonstreren. Het gaat over de genezing van tuberculose. Spannend. Ik zei dat we iets gingen leren voor deze eerste aflevering. Ik hoop het. Het drukke en onhygienische karakter van steden en fabrieken, die beide in omkomst waren, bleek een ideale omgeving voor besmetting van tuberculose. En in een tijdperk voor openbare hygiënecampagnes of het algemene geloof in de ziekte te keemtheorie, waar hoesten, niezen en spugen in het openbaar zelfs de norm. Dat is echt een tijd dat mensen er gewoon niks van wisten, van onhygiëne, van bacteriën. Nu zijn we een beetje te veel, vind ik. Ik mis de tijden dat je zo... Nu ga ik iets vertellen aan Jörg. We gingen iets leren en zijn vooral aan het leren hoe je niet een goeie onderdeel verdient. Ik heb onlangs nog iets gehoord of gelezen, ik zat weer in een YouTube-loop, dat als je goede connecties wilt opbouwen met mensen, dat het heel belangrijk is om fysiek contact daarmee te hebben. Je kunt lachen, maar echt zo is dat een tikje of een schoudervastpakje of zo. Een fysieke comedy in plaats van enkel… En dat is zoiets dat we in de hedendaagse maatschappij minder doen. Dat het zo minder is sinds corona. En mensen kijken nu niet raar aan, maar vinden het nu zelfs heel vervreemd als je ineens zo'n fysiek schouderklopje geeft. Dan is dat wat de fuck. Wat de fuck doe jij nu? Bij ons in de garage is dat een handgeving. Sommige wel, sommige niet. Je ziet dat mensen altijd hardlans zijn. Het is echt ook bewezen, psychologisch of sociologisch of whatever, dat je nooit een eeuwig goeie band kunt verkrijgen met iemand als je daar nooit fysiek contact mee hebt. Als je altijd een ruimte binnen wandelt en zoals met corona de gewoonte is geworden, zwagen naar iedereen, dan is dat voor mij goed genoeg. Eigenlijk had je op dat moment, als je bij iedereen langs gaat en fysiek dag zegt, Ik zie niet dat je iedereen moet kussen, want soms vind je dat niet leuk, maar gewoon even een fysieke handeling. Ik ga dat beginnen doen op kantoor. Ik ben er volgende middag bezig. Heb je toch iets gedaan? Heb ik toch iets gedaan. En dan ga je die banden met de mensen veel sneller en veel sterker worden. Dan ga je dat niet doen. Mag ik even verder? Klinkt heel logisch. Wil je even een klingetje maken? Ja, handjes geven. Kumbaya. Nee, maar u wil ik niet aanraken. Maar jij moet mij aanraken. Dat kan doorgegeven worden via Maarten. Een TBC. Een TBC. Nee, Spuugje was toen in die tijd heel gewoon en werd als gezond beschouwd, gezien de hoeveelheid kolenrook die dat de cynische van de mensen in de stad bedekte. Echt zo de industrialisatie, hoe zeg je dat? Ja, goed. Dat is een woord. Ja, maar dat heeft ook een naam. Industriële revolutie. Dat was ik aan het zoeken. Dat was Stephan zijn gelijk. Ik volg Maarten. Mensen spugen vrijheid op straat of zelfs op de vloer van het Amerikaanse congres werd dat gedaan. Dat was ook zo van die spitoons. Dat wil ik nog wel. Dat wil ik terug. Ik ken niet goeie dingen. Ik ken dat niet. Ik ook niet, eigenlijk. Ik kan dat echt. Zo'n voetballer met zo'n flui. Ik kan dat. Weet je wat je moet doen? Je moet een soort gootje maken met je tong. Nee, dat is genetisch bepaald. Waardoor je kunt blazen. Als je dan blaast en dan je tuf erdoor duwt, dan moet je rocketeren. Dat heb ik nog nooit gedaan. Dus dat is niet... Dat is niet zo... Dat geluidje... Dat geluidje... Dat wist ik niet. Zo moet je... Deze is dat ding dat we gingen bijleren. We zijn wel blij. Ik ben heel blij dat ik straks een gewenstukje probeerde. Dat is wel laden en dan... Ik heb buiten eens goeie rochels gegeten. Ja, we gaan dat zometeen doen. Ik niet buiten. Voila. Maar toen... Ik ga terug verder over tuberculose. Heb je niet meer over dat rochel? Ik vind het heel goed. De ziekte kwam langzaam opzitten, verbleef diep in de longen van de patiënt en kon maanden of jaren zelfs sluimeren. Eerst had de patiënt een hoest die kwam en ging, en dan gewisverlies en vermoeidheid. Op een dag zou de patiënt een druppel bloed zien in zijn zakdoek. Dat klinkt gewoon alsof we die kinderen hebben. Dagena volgde zwakheid en dood. Ja, ook nog. Er was weinig aan te doen. Levertraan, opium en quinine verlichten het lijden, maar bestreden de ziekte niet. Dus dat was echt gewoon geen... Je had dat en je zag zo bloed in je ding en dat wist echt van... Het is pas... Het is ofwel vroeger of later, maar mijn dagen zijn geteld. Aan het begin van de 19e eeuw was tuberculose verantwoordelijk voor ongeveer één op de vier sterfgevallen in het oosten van de VS, dus New England. Tot op de dag van vandaag blijft tuberculose de meest dodelijke infectieziekte ter wereld, die nog altijd verantwoordelijk is voor meer dan een miljoen doden per jaar. Dat wist ik niet. Hoe ging het dat nu nog zo rood was? Dus het is goed dat je een vaccin hebt gehad. Maar tuberculose, de ziekte, doodde langzaam. En daarom werd ze bijna als barmhartig beschouwd. Met een goede dood omringd door vrienden en familie, waarna het victoriaans tijdperk, waarin… Waarnaar in het Victoriaans tijdperk werd verlangd. Veel mensen dachten dat als je doodgaat, dan wil je wel doodgaan. Thuis. Ja, thuis, in je eigen beet, met familie en vrienden rond je om af te schijten. Netflix en chill. De ziekte... Oh my god. Netflix en chill. De ziekte werd zelfs trendy, geassocieerd met bohemiaans en romantici. Nadat verschillende bekende artiesten aan de ziekte stierven, poederden vrouwen hun gezicht om het bleke uiterlijk na te boodsen. Dus daar kwam dat vandaan. Zo die adel die dat zo heel... Echt? Ja. Tuberculose. Weird. Echt? Ik dacht dat dat was, omdat in de tijd van de slavernij, de mensen die op het land werkten, heel veel zon pakten en dat die daar eerder getint waren. Ja, maar ze deden dat overal, bij de adel. Dat het dan overgewaaid is, wil ik zeggen. En dat Adol zeker wou laten zien dat hij zeker niks doet op het veld. Ik heb zeker geen kleur gepakt, dus ik ben leeg. Dat bedoel ik, hè? Dat kan wel, dat heb ik nog nooit gehoord. Dat was het gevoel. We konden alle logische dingen, maar… Nu is het andersom. Als ik TBC had gehad, was ik hyped geweest. In die tijd wel, ja. In die tijd. Maar ja, 17e eeuw... Nee, wacht. 18e eeuw, 17e eeuw is dat ook al, dus dat kan wel. Ik weet niet wat jij zegt. Ik heb gewoon gevonden aan mensen die gewoon trendy vonden en hun verhaal en hun gezicht het bleken uiterlijk wouden nabootsen. Begin is dat dan... Eind 18e, eind 19e, begin 20e eeuw zelfs. Hij is niet meer met de eeuwen. Ja, ik was met de eeuwen ook even. Zie jij, dat wordt veel nog een tijd. Goed, maar artiesten. Kennen jullie bekende mensen die gestorven zijn aan tuberculose? Waarschijnlijk wel, maar ik denk niet echt. Sowieso. Ik kan nu al zeggen… Michael Jackson, die was bleek en dun. Nee. Nee. Niet gestorven aan tuberculose. Holy crap. Nee. Als er niks in komt, ga ik ze gewoon afgaan. Shakespeare. Die stond niet in mijn lijstje, dus nee. Mogelijk. Nee, want dat had er wel bij gestaan. Maar andere schrijvers wel. Jane Austen. Van? boeken, Robert Burns, Chopin, George Orwell, Oké, dan gaan we al wat laten. Eleanor Roosevelt, vrouw van Theodore? Of Franklin? Franklin of Theodore? Geen idee. Ik weet het ook niet. Zoek het eens op. Nee. Wacht. Franklin. Ik denk Frank. Frans Kafka? Nee? Ik weet het niet. Ik weet dat dat een bekend iemand is. Ik weet ook niet wat Kev Kajans is. Ben jij geen filosoof? Ja, maar Kev Kajans, de leerder van Israël, zal wel wat doen. Louis Braille? Van de braaier. Van het blind zijn, alsjeblieft. Van het blind zijn. Apprecieer de mensen niet zo. Waarom had ik die idee? Als jullie het niet kunnen zien. Daarvoor gebeurde dat niet. Er waren er nog heel veel, maar deze vond ik ook een hele zotte. Pocahontas. De echte Pocahontas is gestorven aan tuberculose. Pocahontas, een echte? Ja, blijkbaar. Ik heb zo eens even gezocht. Het is allemaal gebaseerd op een echte. Dat laten we niet zien in de film. Die doodgaande tuberculose. Die was niet bleek. Ik heb consumptie, ik heb consumptie. En dan zo'n liedje over consumptie. Alle kleuren in mijn zakdoek. Alle kleuren van mijn TBC. Ja. Maar daar kwam Dr. Robert Koch, held van het Duitse Rijk. Hij was precies het soort persoon waarvan je zou verwachten dat hij tuberculose zou genezen. Hij kwam uit een bescheiden gezin, diende als chirurg tijdens de Frans-Prusische oorlog en opende later een medische praktijk op het platteland en gebruikte zijn opbringsten om een laboratorium aan huis te bouwen. Hij hield een verzameling proefdieren in zijn achtertuin, varierend van kippen en konijnen tot cavia's en witte muizen. Dat is echt zo'n typische labo-ding. En daar begon hij een ziekte te bestuderen dat zijn land tijsterde. Mildvuur. Dus niet tuberculose. Zijn grote doorbraak kwam wel toen hij een proces ontwikkelde en demonstreerde voor het isoleren en het kweken van bacteriën in zuivere laboratoriumculturen. Sorry, ik wou daar echt niet over vallen over een woord. Technieken die hij dus gebruikte om mildvuurbacteriën te identificeren. Dan val ik daarom. Dus het ding bij een ziekte is, je moet eerst de bacteriën kunnen identificeren voordat je nog maar kunt beginnen aan een medicijn of een vaccin. De plattelandsdokter had in wezen de bacteriologie helpen oprichten. Hij zou deze methodes gebruiken om cholera-bacteriën te isoleren in Bombay en in 1882 onthulde hij dat hij de ziekteverwekker van tuberculose had gevonden. Dus daar begint het. En die laatste verklaring veroorzaakte een ware opschudding. Want tuberculose was de grootste moordenaar in Europa ook. En het identificeren van de oorzaak suggereerde dat er misschien een einde aan zou komen door een medicijn of een vaccin. Dat was immers ook gebeurd toen Koch als eerste de anthrax, milpvuur is dat, dat is een ander woord, bacterie isoleerde. En vijf jaar later had Louis Pasteur, die kennen we wel denk ik, een vaccin gemaakt. Heeft hij een Nobelprijs gekregen? Want hij heeft dat gemaakt. Dat was geen Belg? Nee. Dat komt nog. Dat komt nog. Dat was de eerste van dit jaar en dat was van mij. Maar Stephan zegt iets anders. Ja, inderdaad. Wat zegt hij nou? Later meer daarover. Dat is goed. Ik was blij. Het was zo aan zwak. Dus Louis Pasteur heeft uiteindelijk het vaccin gemaakt voor mild vuur. En dat was in veel opzichten waarom Koch tuberculose bestreed. Heb je ook penicillin in je dingetjes? Dat kan wel, ja. Hij was geërgerd dat Pasteur eerder dan hem een vaccin tegen mildvuur had ontwikkeld. En hij was woedend dat Pasteur zijn onderzoek daarbij nauwelijks had vermeld. Is dat zo erg? Wat? Het is toch maar mildvuur? Ja, maar die... Wild. Jezus Christus, ik wou echt een antwoord geven. Als het nu echt heet vuur was... Zet je aan op een wild vuurtje, dat denk ik wel. In plaats van samen de ontdekking te vieren, kwamen de twee in een bittere levenslange ruzie terecht, waarbij ze elkaar in wetenschappelijke tijdschriften de huid volscholden. En bovendien was Koch een Duitser en Pasteur een Fransman. Dus er stond ook nationale trots op het spel. Waarom denk je aan dingen van Tesla en zo? Edison en Tesla. Ik dacht Tesla en Elon Musk. Elon Musk versus Twitter. Edison en Nikola Tesla. Nikola Tesla. De strijd tussen die twee. Dat is ook nog eens een goed onderwerp. Zeker. Misschien in 2023 door iemand. Zullen we Martias nog eens terugvragen? Dus ja, Koch heeft… Ja, dan Matthias drie vragen. Ah, Jorisje heeft gevraagd om te hebben over Tesla. Ja, en dus in dat jaar Elon Musk… Nee, Matthias niet. Oh, Tesla. Naar huis. Pak de Wikipedia er maar al bij. Hopla, beker omgestoten. Oh nee. Echt, Matt? Ja, ik heb wel nat. Veel of niet? Je moet het nu opkuisen, of niet? Ja, best wel. Je moet dat ding eens halen. Ondertussen zullen wij hier vol praten, Stephan. Ja, ja. Dus we gaan even beschrijven wat er is gebeurd. Maarten, zoals altijd, is weer heel onhandig geweest. Ja, zo is het wel. En heeft zijn beker omgegooid, op de grond gelukkig. Ben ik altijd onhandig? Nee. Weet ik niet. Wel, niet dat hij... Nee, niet zo. Ook niet altijd onhandig. Eigenlijk niet. Ik ben ook onhandig. Ik wou gewoon zeggen aan Alexander, wakker is goed. Voila, nu is hij terug wakker. Ineens zien we hem bewegen. Nee, er is niks aan de achtergrond. Hebben jullie nog zotte plannen voor de podcast voor 2023? Buiten de tattoo laten zitten. Ik heb heel zotte plannen. Weet je nog, meer dan een maand geleden, toen ik vertelde over dat gamen, dat ik een andere ronde voor heb gehad, omdat ik zo zotte dingen was aan het doen. Ik heb heel zotte plannen. Misschien volgende week dan. Ja. Ja. Ja. Ik denk... Als alles goed gaat, zul je het volgende week horen. En de tattoo is ook niet meer voor hebben. Oh my God. In maart. Er komen nog wel een paar leuke specials aan. Ja, voor die special moeten we ook wel eens... Alleen in februari. Ja, moeten we ook wel eens vaart maken. Vol lasse. Ik beschrijf even hoe Maarten hier alles gaat... Ja. Wat jij wilt. Wat jij wilt, Maarten. Wat zegt de luisteraar? Ja, stuur het. Kuisen! Dit is content. Ja. Eigenlijk zou dit perfecte videocontent kunnen zijn. Maarten die kuist. Ja. Je ziet dat die jongen dat al veel heeft gedaan. Wat wil je kuisen? Je mist een heel stuk daar. Ja, ik ben aan het bezig. Eerlijk. Je hebt een plekje gemist. Allee, dat is... Allee, jongen. Je gooit die vot op mij. Dat is ook geen gewone cola. Daar zit nog iets in. Wat zat erin? Whiskey. Whiskey. Whiskeycola. Prima. Spannend, hè? Hoe dat mijn verhaal verder gaat. Holy crap, jongen. We kunnen alles terug op de grond. All right, even snel een recap. Koch had de bacteriën kunnen isoleren, maar Pasteur had het vaccin gemaakt en Koch niet vernoemd. Dus dan zei Koch, fuck it, dan ga ik proberen tuberculose te fiksen. Kijk. En na acht jaar had hij eindelijk ook een doorbraak. Een substantie die, wanneer geïnjecteerd in cavia's, de ziekteverwekker doodde door het besmette vlees te doden waarmee het zich voedde, waardoor het dode vlees loskwam en de patiënt het via hoesten kon uitstoten. Het doodde de ziekte zelf echt niet direct, maar nam het vermogen tot verspreiding volledig weg. Hij testte het op dieren en gaf vervolgens doseringen aan gezonde proefpersonen, waaronder ook hijzelf. Niemand reageerde slecht, maar toen hij het aan tuberculose patiënten gaf, veroorzaakte het hevige koorts Rillingen naar een duidelijke vertraging van de ziektewel. Dus de uitslag was wel een meevaller. Het Tiende Medische Congres stond voor de deur. Koch stond onder druk om Duitsland een grote wetenschappelijke overwinning te bezorgen. Zo kwam Koch in 1890 op het Medische Congres in Berlijn in een zaal vol artsen te staan en onthulde zijn nieuwe wondermiddel, tuberculine. Hij benadrukte dat zijn onderzoek nog niet volledig was en dat het middel het beste werkte bij patiënten die nog niet te ver gevorderd waren. En zo benadrukte hij ook dat de precieze samenstelling van het middel vooralsnog geheim moest blijven. Maar hier was wel eindelijk een middel dat de vooruitgang van consumptie of tuberculose kon stoppen. En over een paar maanden vanaf dan zou hij ook een demonstratie geven. Dat is waar ons verhaaltje is begonnen, de demonstratie van tuberculie. Het nieuws daarvan explodeerde. Kranten kondigden aan dat Koch een geneesmiddel had gevonden. De keizer gaf hem de hoogste onderscheiding van Duitsland, het groot kruis van de orde van de rode adelaar. en brieven uit de hele wereld overspoelde zijn huis en laboratorium, smekend om een dosis tuberculine. En ook omdat ze een einde aan hun ellende wilden hebben, stroomden duizenden patiënten naar Berlijn, waardoor een volksgezondheidscrisis ontstond en de politie moest ingrijpen om ze van de plaatselijke bevolking weg te houden. Dus er kwam gewoon een menigte, die allemaal van tuberculose leden ook, naar Berlijn afgeslagen, in de hoop om die... remedie te krijgen. Koch begon het middel te produceren en proeven op mensen uit te voeren. De publieke demonstratie was een succes, waarover ik begonnen ben. Het theater zat zo vol dat artsen zonder kaartjes, zoals Arthur Conan Doyle, werden weggestuurd, maar gelukkig voor Conan Doyle kon hij echter aantekeningen kopiëren van een man die wel aanwezig was. En mocht hij ook de volgende dag een afdeling bezoeken waar tuberculine werd getest op patiënten. Dus uiteindelijk heeft hij het wel gezien. Maar Conan Doyle was geschokt door wat hij zag. Patiënten rillend, schuddend en brandend van de koorts. De term was toen nog niet uitgevonden, maar hij zag hoe ze in shock raakten. Dit was geen geneesmiddel. De hele zaak is experimenteel en overhaast, waarschuwde hij in een stuk voor de London Daily Telegraph. Hij zei dat de injectie weliswaar ziek weefselt dood, maar ongetwijfeld wel de ziekteverwerker achterlaat. Wat denken jullie hierover? Het is nog niet gedaan, er komt nog een klein stukje, maar als jullie dat horen. Welke kant kies je? Die heeft er gelijk. Op die manier. Er is een remedie, patiënten worden niet ingesporen, maar ze gingen in shock. Ik ben ook ziek geweest toen ik mijn corona-spuit kreeg. Ja? Oké. Ik vind dat niet per se... Het is niet... Die sir Arthur Conan Doyle kan niet tot de wetenschappelijke conclusie gaan komen van het werkt niet, want die mensen zijn ziek van die spuit. Dan denk ik, nee, het kan allebei zijn. Die kunnen ziek worden van die spuit. Op dat moment was het het beste dat er was. Ik denk dat ook, ja. Het was wel bewezen. Totdat je het beter hebt, is het wel… Is dat, denk ik. Ja, inderdaad. Arthur Conan Doyle was maar één van weinige tegenstribbelende meningen. Dus hij was one of the few die dat ertegening ging. En al na een paar maanden gingen de eerste proefdoseringen de deur uit. Niet alleen naar Berlijn, maar ook naar Londen, Parijs en Edinburgh. Edinburgh. Naar privépraktijken en ook naar sanatoria en ziekenhuizen. Journalisten en menigte verzamelden zich om de eerste injecties te observeren. Stel je voor dat dat hier zo was. De eerste dingen van... Het was wel een beetje als je zo terugdenkt. Het kwam in het nieuws. De eerste vlaming, één uit zijn rusthuis of zo. Die is dan twee jaar daarna gestorven aan ouderdom. Ja, nuttig. Ja, maar die was wel… Of dat zeggen ze toch? Dat zeggen ze toch. Die ging gewoon in shock. Toen heeft hij twee jaar langer belastingsgeld gekost. Er werd niet gecontroleerd hoeveel elke patiënt zou krijgen en meer dan 2000 mensen van alle leeftijden kregen tuberculie. Maar de samenstelling bleef wel geheim en Koch wilde nog steeds niet onthullen wat er in tuberculie zat. Dit was ongebruikelijk, maar Koch was een genie met een wereldberoemde reputatie. Sommige patiënten leken te verbeteren, andere stierven. In eerste instantie werden deze sterfgevallen bestempeld als ernstige ziektegevallen die sowieso al niet veel meer kans maakten. maar naarmate de test vorderde, begonnen de cijfers wel een ander verhaal te vertellen. Hoewel sommigen leken te verbeteren, waren slechts ongeveer 24 daadwerkelijk genezen. 24. En 30 waren zelfs uiteindelijk gestorven. Dus... Ik dacht, gingen die 30 sowieso sterven? Ja, dat kunnen ze natuurlijk... Ja, want ze hadden tuberculose. Ja. En gingen die 24... op een andere manier genezen gehaakt zijn. Nee. Wat? Nee. Great success? Nee. Maar het is wel opmerkelijk dat die in korte tijd gestorven waren, nadat. Ik bedoel, over sterk bevallen, net nadat te krijgen. Er waren 2000 mensen die dan doseringen hebben gegeven. Misschien was dat het ideale medicijn. Ofwel verkort aan je lijden en ben je morgen dood, ofwel genees je. Zou kunnen. Zou kunnen. Onze opname was topgezet. De aflevering was klaar en toen hadden we het door. Dus ik ga een inpikken, maar de jongens weten alles al, dus misschien moet je gewoon een antwoord nemen. Het nieuws kwam toen naar buiten, jongens. Geloof het of niet. dat de kogingesprek was om tuberculine te patenteren en de winst te gebruiken om zijn eigen instituut te financieren. En om daar dan nog niet te stoppen, was het nog erger. Een studie toonde aan dat het doden van het geïnfecteerde weefsel, dat de verspreiding van tuberculozen niet stopte. Dus het enige wat dat medicijn eigenlijk deed, werkte zelfs niet. Onder publieke druk onthulde Koch de ingrediënten van tuberculine, het waren dode tuberculose-microben, in een glycerine-extract. Dus ze spoot eigenlijk de patiënten gewoon dode tuberculose-microben in en die hoesten ze dan terug uit. Dus fake eigenlijk? Ja, volledig fake. Wist je dat al, Stephan? Nee. En Cherry on Top kocht vervolgens naar Egypte om de vuurstorm te ontlopen. Dus het was allemaal duidelijk, het was geen geneesmiddel. Maar het was wel een manier, het middeltje van Koch, om de tuberculose-microben te individueren. Dat wisten we. Dus als je dat inspuit, dan zwelt je haat op als je tuberculose hebt. Dus dat was er effectief. Dat heb ik meegemaakt, bijna. Hetgeen dat je bijna hebt gehad. Dus daarvoor wordt het nog altijd wel gebruikt. Dat medisch onderzoek dat je vroeger kreeg in de langere school, dat zelden er bij mij ook altijd wat uit. Oh my god. Wat is dat daar dan? Wat was dat toen als je je balken zo vastkocht en zei, hoest een keer? Het CLB. Nee, dat is het PMS. Eerst was dat het BMS. Echt? Dat wist ik niet. Dus echt, hij geloofde echt zo dat hij de wetenschapper was en als hij dat ontdekte, dat hij de held was van de mensheid. Het echte vaccin werd uiteindelijk ontwikkeld door Albert Calmette en Camille Guerin in 1908. Het werd gemaakt door de tuberculose bacterie gedurende enkele jaren in een laboratorium te kweken, totdat haar virulentie, dus haar sterkte, echt verloor en onschadelijk werd. Deze verzwakte vorm van de bacterie werd vervolgens gebruikt om een vaccin te maken. Het is wel belangrijk om op te merken dat het Bacille, Calmetegraïn-vaccin of BCG-vaccin niet werkzaam is tegen alle vormen van TBC. Maar het wordt in veel landen nog steeds gebruikt om ernstige vormen van de ziekte te helpen voorkomen, vooral bij kinderen. Want die gingen er ook heel vaak aan dood. Dat willen we niet, hè. En om dan nog het verhaal mooi af te sluiten. George Brown, die na zijn volledige familie is verloren aan tuberculose, is zelf gestorven in 1909 en heeft dus het ontstaan van het medicijn, allee, het vaccin tegen tuberculose nog weten ontstaan. Dat is echt een mooi einde. Misschien vond hij dat gewoon wel zuur. Ja, sowieso. Maar ja, het is toch leuk om te weten dat ze toch kunnen winnen van de ziekte uiteindelijk. Ja, dat is waar. Voila. Dat was het verhaal over vampieren in New England. En ook over hoe dat tuberculoos en niet is opgelost geweest, maar dan uiteindelijk toch wel. Door één dokter. Ik vond het interessant. Het was een Duits. En hoe kom je daar nu op, Jurrich? Exact zoals ik zei, ik heb eerst New England Vampires gevonden en dan kwam daar heel veel tuberculose naar voren. En dan ben ik daar wat op diepdive gegaan en dan vond ik dat verhaal over Robert Koch. En dat vond ik ook interessant, dus ik heb gewoon alle twee verteld. Lange aflevering van maar een uur. Kijk goed, hè. Klein maar fijn. Voilà. Dat was de eerste van dit jaar. Amai. Ze hebben al vertrokken. 2023. Ik geloof dat 2023 een groot jaar voor ons gaat worden. Een doorbraak. Ik denk dat wel. Ja, ja. Ja, ja, ja. Dat is mooi, Maarten. Door die honderdste aflevering die er sowieso komt. Ja, gewoon alles. We gaan er een mooi jaar tegen moeten. Ik geloof ook dat dit onze doorbraak wordt. Ik denk dat wij op tv gaan komen. Ik denk de slimste mens. Ja. Oh my god. Met z'n vieren, of wat? Drie deelnemers en één de jury. Als er een panelshow is, dan wel. Dan hebben we misschien wel een kans. Ik denk dat wij in een panelshow wel iets zouden kunnen weten. Of als wij als vier voor één mens mogen doorgaan. Allemaal met vier op dat zeteltje. Dat soort dingen, hè. The Voice, daar doe ik K3, die ook jury. Die hebben zo'n kei-dikke stoel. Misschien moeten wij dat dan ook doen. Dat zouden wij zijn. Met een kei-lange zetel. Erik Bellons. Of Blokker. Allemaal een knop voor dat Tetris-spel. Een cacophonie gaat dat worden. Ik wil daar rechts. All right. We hebben geen inzendingen, zoals we hebben gezegd. Dus we kunnen niet naar... Zie je ze? Misschien het laatste uur. Je hebt drie weken moeten wachten op… Anders komt het er niet. Nee, niks. Niks, hè. Jammer, hè. Vraag mij of we kerstkaartjes hebben gekregen. Hebben wij dat gezegd, dat ze dat mochten doen? Nee. We hebben geen adres. Misschien moet je dat in post nog fiksen. Een digitale. Zeg dat. We moeten ook een postbus hebben. Ik heb graag kerstkaartjes, Yorrick. Zeg. Ja, ik wel. We kunnen hier volhangen. Oh ja, we kunnen hier fanmail opnemen, dan moet je niet meer schilderen. Ja, misschien moeten we dit jaar proberen fanmail inderdaad te ontvangen. Ja, dat is een goed idee. Fanmail mag je sturen naar… Ja, wie gaat ze dat adres hier opgeven? G-Town. Mag je dat niet naar de garage? Ja. Garage De Linde. Boomsteenweg 54, Aardslagen. De attentie van Stéphane. Ja, doe maar. Inderdaad. Anders gaan ze raar opkijken. What the fuck is dit? Een fanmail voor Stéphane? Helemaal door een pakketje toe. Cadeaus mogen ook. Die zijn aan de attentie van Alexander. Dan komt hij gewoon niet tot hier. Goed, jongens. Het was leuk. De eerste van dit jaar. Ik zit hier al op. Volgende week nog eens? Zeker. Nu zo, nee. Ja, zeker. Het is goed geweest. Graag. New year, new me. Ik ben benieuwd. Is dat ook niet de slimste mens die altijd vraagt? Kom je morgen terug? Ja, het zou wel moeten, Erik. Nee. Is dat Yorrick, niet Erik? Yorrick. Het lijkt wel op één, hè. Yorrick Dwingels. Ik hoop dat jullie volgende week terugkomen, anders zit ik hier alleen. Dan kun je wel een epische monoloog afsteken. Dat zou je wel willen. Dat is wel een hele maler ding. Dat zou je wel willen. Doet hij het? Nee. Hoe lang zou je een monoloog kunnen volhouden? Ik kan een aflevering alleen doen als ik dat wil doen. Sowieso. Ik heb dat niet nodig. Dan hebben we minder versprekingen en minder drank. Het is ook laat. Ik ben ook gewoon moe. Het is wel echt laat, hè. Mensen denken dat zo één, twee uur snak is. Mensen, even... Het is elf uur, hè. Het is elf uur. Zo oud zijn wij aan het worden. Het is kwart over partytime. Het is zelfs nog geen elf uur. Het is twee voor elf. Voor mij is dat laat. Ja, zeker. Allez, Alexander, doe jij dan afslaat maar. Juiste mensen, we waren weer... Wat blijft u? Voor de eerste keer in 2023. Ik was hier niet alleen, ik was hier ook met... Maarten. Yorrick. Stephan. Vergeet ons zeker niet te liken op Instagram. En Facebook. En dat ene appje. En? In de Discord. Ik wil niet meer met Discord. Heel schoon. Oké. Oké. Oké, doei. We moeten wel iets doen met de verwarming, want het is wel koud. Maar ik ben echt aan het bevriezen. Is het echt zo koud? Ik heb echt kei-koud. Het is echt niet normaal. Mijn handen zijn goed, maar de rest niet. Ik heb het oké. Maar ik ben geen Ewene.