108 - The end of the world as we know it
Door Yorrick • 21 mei 2023
Over deze aflevering
Als het einde van de wereld aanbreekt zit de mensheid hopelijk gelukkig ergens anders. Maar om daar te graken moeten we eerst zien te overleven in een Biosphere. Maarten vertelt over de Biosphere 2.0! (da ding in Arizona in de finale van de Mol 2023).. En Stephan is ziek! Weg (bio)sfeer!
Inhoud
De gedachte dat de wereld vergaat, klinkt als sciencefiction, maar het is een onderwerp dat de mensheid al lang bezighoudt. In de nieuwste aflevering van Wabliefteru? doken Yorrick, Maarten en Alexander diep in de verschillende manieren waarop onze planeet en de mensheid aan hun einde zouden kunnen komen, en hoe we ons daarop voorbereiden. Spoiler: onze toekomst ligt misschien in een gesloten bubbel.
Hoe vergaat de wereld?
De meest zekere ondergang van de aarde komt van onze eigen ster: de zon. Over ongeveer 1,5 miljard jaar zal de zon zo fel en warm worden dat de oceanen op aarde zullen verdampen, waardoor de planeet onleefbaar wordt voor organisch leven. Maar daar stopt het niet. Over zo'n 8 miljard jaar zal de zon al zijn waterstof als brandstof hebben opgebruikt en transformeren in een 'rode gigant'. Ze zal honderden keren groter en duizenden keren helderder worden. De aarde zal dan ofwel worden opgeslokt door deze gigantische zon, ofwel uit haar baan worden geslingerd en als een barre steenblok door de ruimte dwalen. Een somber vooruitzicht, maar gelukkig nog ver weg.
Voordat de zon ons opslokt, zijn er echter nog tal van andere, dichterbije dreigingen. Klimaatverandering is een van de grootste zorgen, met overstromingen, superstormen en een onleefbaar warm klimaat als mogelijke gevolgen. Andere scenario's zijn pandemieën (een zombie-uitbraak is favoriet bij de hosts!), wereldoorlogen met atoomwapens, of een allesvernietigende inslag van een asteroïde. Hoewel de kans op een dergelijke asteroïde-inslag klein is, is het in de geschiedenis van de aarde al eens voorgekomen.
Overleven in een Biosfeer
Met al deze mogelijke doemscenario's is het niet gek dat de mensheid zoekt naar manieren om te overleven, zelfs buiten de aarde. De aarde zelf wordt gezien als 'Biosfeer 1', een perfect, zelfvoorzienend ecosysteem. Het idee is om zo'n gesloten systeem na te bouwen op een andere planeet, zoals Mars. Dit is waar 'Biosfeer 2' om de hoek komt kijken.
Biosfeer 2 was een ambitieus experiment in Arizona in de jaren '90, speciaal gebouwd om te testen hoe lang mensen konden overleven in een afgesloten, zelfvoorzienend ecosysteem. Het kostte 150 miljoen dollar en duurde zeven jaar om te bouwen. De kolossale constructie bevatte zeven verschillende 'biomen' of landschappen, waaronder een oceaan, mangrovebos, savanne en woestijn, naast een grote landbouwgrond. Acht deelnemers, waaronder de Belg Marc van Tillo, leefden hier twee jaar en twintig minuten.
Het dieet bestond voor 83% uit gewassen die ter plekke werden verbouwd, zoals bananen, zoete aardappelen en rijst. Hoewel de deelnemers aanvankelijk honger rapporteerden, toonden medische tests aan dat hun gezondheid juist uitstekend was verbeterd, met een lager cholesterol en een sterker immuunsysteem. Hun lichamen pasten zich aan en werden efficiënter in het opnemen van voedingsstoffen. Een grappig neveneffect van het grote aantal wortels en zoete aardappelen was echter dat sommigen last kregen van 'carotenemia' en oranje verkleurden.
Niet alles verliep vlekkeloos: het zuurstofniveau daalde gevaarlijk laag, wat hoogteziekte veroorzaakte. Ook waren er plagen van kakkerlakken en agressieve mieren. Een ingenieuze 'long' met een flexibel membraan zorgde ervoor dat de luchtdruk binnenin de glazen constructie gelijk bleef bij temperatuurverschillen. Ondanks enkele ingrepen van buitenaf (breaches in protocol), slaagden de deelnemers erin het experiment te voltooien. Tegenwoordig wordt Biosfeer 2 gebruikt door een universiteit voor verder onderzoek.
De lessen uit Biosfeer 2 worden nu toegepast in de ontwikkeling van modulaire 'mini-kassen'. Deze compacte systemen, die alles bevatten om één mens een jaar lang te voeden en afvalstoffen te recyclen, zijn een veelbelovende stap richting het koloniseren van Mars, mocht het einde van de wereld op aarde ooit te dichtbij komen.